Κρεατίνη Παρενέργειες: Μύθοι και Αλήθειες

Κατηγορία: Αρθρα σχετικά με κρεατίνη
kreatini parenergeies mythoi kai alitheies featured

Κρεατίνη Παρενέργειες: Μύθοι και Αλήθειες

Είναι γεγονός οτι η κρεατίνη έχει θέση ισχύος στα συμπληρώματα  και υψηλά στάνταρ: Αυτό για το οποίο έχουν γίνει τόσες έρευνες όσο λίγα, και αυτό που πολλοί από εμάς χρησιμοποιούμε για να εκτινάξουμε την προπόνηση και να επιτύχουμε  ταχύτερη μυϊκή ανάπτυξη. Αλλά μαζί με τη τρομερή φήμη της που ακούγονται από στόμα σε στόμα,υπάρχουν και αρκετοί προβληματισμοί που σε κάνουν να σκεφτείς δεύτερη φορά αν πρέπει να βάλεις αυτή την δόση σκουπ στο σέικέρ σου. Νεφρά; Τριχόπτωση; Φούσκωμα; Είναι αλήθεια ότι λέγεται η όχι τελικά;

Σε αυτόν τον οδηγό, θα τα δούμε όλα πιο αναλυτικά, θα ξεκαθαρίσουμε τους μύθους από τις αλήθειες και θα δούμε πώς μπορείς να πάρεις την κρεατίνη με ασφάλεια και με τα καλύτερα αποτελέσματα. Γιατί η γνώση είναι δύναμη, ειδικά όταν μιλάμε για την υγεία και την απόδοσή σου στους όποιους στόχους έχεις θέσει.

Τι είναι η κρεατίνη και γιατί τη θέλουμε;

Η κρεατίνη είναι μια φυσική οργανική ένωση που βρίσκεται στους μυς μας, κυρίως σε κόκκινο κρέας και ψάρια. Έγινε εδώ και χρόνια πολύ δημοφιλές συμπλήρωμα διατροφής που χρησιμοποιείται από τους αθλητές για την προπόνηση που κάνουν με αντίσταση. Ο οργανισμός μας την παράγει κιόλας, από αμινοξέα. Ποιος είναι λοιπόν ο ρόλος της. Κλειδί στην παραγωγή ενέργειας,αυξάνει την απόδοση των μυών σε μεγάλης διάρκειας ασκήσεις ιδιαίτερα για εκρηκτικές κινήσεις , έντονες, σύντομες προσπάθειες, όπως το σπριντ ή τα βάρη στο γυμναστήριο. Θα λέγαμε λοιπόν οτι είναι το καύσιμο που δίνει τους μυς σου το boost για να βγάλουν έξτρα επαναλήψεις, να αντέξουν το έξτρα  βάρος  στην αίθουσα του γυμναστηρίου και να ανακάμψουν ταχύτερα οι μύες.

Πάρα πολλές έρευνες έχουν δείξει  ότι η λήψη  συμπληρώματος κρεατίνης βελτιώνει την αθλητική απόδοση, αυξάνει τον όγκο της μυϊκής μάζας και δίνει έξτρα δύναμη, ενώ ταυτόχρονα μπορεί να ενισχύσει και την εγκεφαλική λειτουργία. Ένα μαγικό συμπλήρωμα θα μπορούσε να πει κανείς με βάση τα όσα προσφέρει, δεν συμφωνείς;

Μύθος #1: Η κρεατίνη καταστρέφει τα νεφρά και το συκώτι;

Μια φράση που προκαλεί φόβο και ανασφάλεια σε όσους θέλουν να κάνουν την αρχή με αυτό το συμπλήρωμα είναι : «Η κρεατίνη θα σου “κάψει” τα νεφρά». Λοιπόν, με μια λέξη ,αυτό: **δεν ισχύει**. Για τους υγιείς ανθρώπους, οι επιστήμονες  είναι ξεκάθαροι και με ευκρίνεια απαντούν: η κρεατίνη, σε συνιστώμενες από ειδικό δόσεις, δεν προκαλεί βλάβη στα νεφρά ή το συκώτι1. Από τη στιγμή που μπαίνεις στην διαδικασία να λάβεις κρεατίνη, τα επίπεδα της κρεατινίνης (ένα υποπροϊόν του μεταβολισμού της κρεατίνης) αρχίζουν να ανεβαίνουν. Αυτό είναι πέρα για πέρα  φυσιολογικό και δεν είναι δείκτης νεφρικής δυσλειτουργίας από μόνο του.

Για παράδειγμα: η κρεατινίνη είναι σαν τον καπνό που βγαίνει από την εξάτμιση ενός αυτοκινήτου. Όταν το αυτοκίνητο δουλεύει πιο έντονα (παίρνεις κρεατίνη), βγάζει περισσότερο καπνό, αλλά αυτό δεν θα πει οτι καταστράφηκε το αμάξι. Αν προυπάρχει όμως  βεβαρημένο ιστορικό με τα νεφρά ή το συκώτι, τότε εννοείται πως θα πρέπει να συμβουλευτείς τον γιατρό σου πριν ξεκινήσεις αυτο το ταξίδι.

Μύθος #2: Η κρεατίνη προκαλεί αφυδάτωση και κράμπες;

Αυτός ο μύθος προέρχεται από μια παρερμηνεία  για το πώς  ακριβώς λειτουργεί η κρεατίνη. Η κρεατίνη όντως μαζεύει περισσότερο νερό, αλλά το κρατάει μέσα στα μυϊκά κύτταρα, αυξάνοντας τον όγκο τους2. Αυτό δεν σημαίνει αυτόματα πως είναι αφυδάτωση. Ακριβώς το αντίθετο συμβαίνει! Η αυξημένη ενυδάτωση των μυϊκών κυττάρων είναι στην πραγματικότητα ένα από τα πολλά  οφέλη της, καθώς μπορεί να συμμετέχει στην πρωτεϊνοσύνθεση. Άρα αυτό που έχουμε ανάγκη εκέινη τη στιγμή είναι η σωστή ενυδάτωση.

Εφόσον πίνεις αρκετό νερό κατά τη διάρκεια της ημέρας – πράγμα που θα έπρεπε να κάνεις όπως και να έχει, ειδικά αν είσαι αθλητικός τύπος και όλη μέρα βρίσκεσαι στο γυμναστήριο– δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος αφυδάτωσης ή να κάνει την εμφάνισή του το φαινόμενο κράμπες στην ζωη σου. Κάποιες παλαιότερες έρευνες, που έδειχναν έναν συσχετισμό με κράμπες, δεν είναι , πιο εκτεταμένα δεδομένα. Πιες νερό, φίλε, και όλα καλά!

Μύθος #3: Η κρεατίνη οδηγεί σε τριχόπτωση και φαλάκρα;

Αυτός ο μύθος «φούντωσε» (πλάκα κάνω!) από μια και μοναδική μελέτη του 2009 σε αθλητές ράγκμπι, η οποία έδειξε αύξηση της διυδροτεστοστερόνης (DHT) – μιας ορμόνης που συνδέεται με την ανδρογενετική αλωπεκία – στους συμμετέχοντες που λάμβαναν κρεατίνη3. Όμως, προσοχή! Αυτή η μελέτη δεν έχει αναπαραχθεί, ούτε έχει επιβεβαιωθεί από άλλες έρευνες. Τα επίπεδα DHT αυξήθηκαν αλλά παρέμειναν εντός των φυσιολογικών ορίων.

Μέχρι σήμερα, δεν υπάρχουν πειστικά επιστημονικά στοιχεία που να συνδέουν τη συμπληρωματική λήψη κρεατίνης με την τριχόπτωση σε υγιή άτομα. Αν ανησυχείς για την τριχόπτωση, οι γενετικοί σου παράγοντες και άλλες ορμονικές διαταραχές είναι πολύ πιο πιθανοί ένοχοι από το σκουπ της κρεατίνης.

Μύθος #4: Η κρεατίνη σε «φουσκώνει» και χαλάει την εμφάνιση;

Κάποιοι νιώθουν ένα ελαφρύ φούσκωμα στην αρχή της χρήσης της κρεατίνης, ειδικά κατά την φάση φόρτωσης. Αυτό οφείλεται στην αύξηση του νερού μέσα στα μυϊκά κύτταρα, που είναι, όπως είπαμε, ένα από τα οφέλη της. Δεν είναι λίπος, δεν είναι «κυτταρίτιδα», είναι απλώς νερό. Και ναι, μπορεί να σε κάνει να δείχνεις ελαφρώς πιο «γεμάτος» ή να αυξήσει λίγο το βάρος σου στη ζυγαριά.

Αλλά η φάση φόρτωσης δεν είναι καν υποχρεωτική. Πολλοί επιλέγουν να πάρουν μια σταθερή, χαμηλότερη δόση από την αρχή (δες πόση κρεατίνη χρειάζεσαι), αποφεύγοντας έτσι αυτό το αρχικό φούσκωμα. Με τον καιρό, καθώς οι μύες σου γεμίζουν με κρεατίνη, το σώμα σου προσαρμόζεται. Και το καλύτερο; Το έξτρα νερό στους μυς μπορεί να τους κάνει να δείχνουν πιο γεμάτοι και ογκώδεις – κάτι που πολλοί επιδιώκουν!

Υπάρχουν πραγματικές παρενέργειες;

Ενώ οι παραπάνω «παρενέργειες» είναι κυρίως μύθοι, υπάρχουν κάποιες ήπιες, αλλά σπανιότερες, που ίσως να εμφανιστούν, ειδικά αν δεν ακολουθείς τις οδηγίες:

  • Γαστρεντερικές διαταραχές: Σε κάποιους, μπορεί να προκαλέσει εντερικές διαταραχές, διάρροια ή ναυτία, κυρίως με υψηλές δόσεις (π.χ. στην φάση φόρτωσης) ή αν την λάβεις χωρίς φαγητό. Δεν χρειάζεται πανικός όμως! Συνήθως υποχωρούν με μείωση της δόσης ή με λήψη μαζί με γεύμα και να την διαλύεις σε αρκετό νερό.
  • Μυϊκές κράμπες: Έχει αναφερθεί σπανίως και κατά κύριο λόγο οφείλεται σε έλλειψη σωστής ενυδάτωσης και όχι στην κρεατίνη αυτή καθαυτή,για αυτό το λόγο διαλύουμε σε μεγαλύτερη δόση νερού.
  • Αύξηση σωματικού βάρους: Όπως είπαμε, λόγω κατακράτησης νερού στους μυς.

Η μονοϋδρική κρεατίνη είναι η πιο μελετημένη και αποτελεσματική μορφή. Αν έχεις προβλήματα με το στομάχι, μπορεί να δοκιμάσεις άλλες μορφές κρεατίνης, όπως η κρεατίνη HCL, αν και τα στοιχεία δεν είναι τόσο ισχυρά για την ανωτερότητά της.

Ποιοι πρέπει να την αποφύγουν ή να συμβουλευτούν γιατρό;

Η κρεατίνη είναι γενικά ασφαλής για τους περισσότερους υγιείς ενήλικες. Ωστόσο, υπάρχουν κάποιες εξαιρέσεις όπου απαιτείται προσοχή ή συμβουλή γιατρού:

  • Άτομα με προϋπάρχοντα νεφρικά ή ηπατικά προβλήματα: Θα ήταν συνετό,αν αντιμετωπίζεις τέτοια θέματα να τα χειρίζεσαι με τον  γιατρό σου ,είναι ο μόνος που μπορεί να σου πει αν είναι ασφαλής για σένα.
  • Εγκυμονούσες ή θηλάζουσες γυναίκες: Δεν υπάρχουν αρκετές έρευνες για την ασφάλεια σε αυτές τις ομάδες.
  • Παιδιά και έφηβοι: Η χρήση της δεν συνιστάται λόγω έλλειψης μακροχρόνιων δεδομένων.
  • Άτομα που λαμβάνουν ορισμένα φάρμακα: Ειδικά νεφροτοξικά φάρμακα (π.χ. μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα, διουρητικά) ή φάρμακα που επηρεάζουν τη λειτουργία των νεφρών.

Πώς να πάρεις την κρεατίνη σωστά και να αποφύγεις τα απρόοπτα;

Το μυστικό για να αποκομίσεις όλα τα οφέλη της κρεατίνης χωρίς παρενέργειες είναι απλό: ακολούθησε πιστά τις οδηγίες και δώσε βάση στην επαρκή ενυδάτωση. Δες τι πρέπει να κάνεις:

  1. Σωστή Δοσολογία: Η πιο γνωστή  και αποτελεσματική δοσολογία είναι 3-5 γραμμάρια την ημέρα. Αν κάνεις φάση φόρτωσης, μπορείς να πάρεις 20γρ. για 5-7 μέρες, μοιρασμένα σε 4 δόσεις, και μετά να πας στα 3-5γρ. συντήρησης.
  2. Επαρκής Ενυδάτωση: Αυτό είναι ίσως το πιο σημαντικό. Πιες αρκετή ποσότητα νερού σε όλη  τη διάρκεια της ημέρας. Στόχος σου πρέπει να είναι τα 2-3 λίτρα, ειδικά τις ημέρες που γυμνάζεσαι έντονα.
  3. Μαζί με γεύμα: Αν έχεις ευαισθησία στο στομάχι, πάρε την κρεατίνη μαζί με κάποιο γεύμα για σιγουριά.
  4. Ποιοτική κρεατίνη: Επέλεξε μονοϋδρική κρεατίνη (Creatine Monohydrate) από αξιόπιστες εταιρείες. Είναι η πιο μελετημένη και δοκιμασμένη σαν πρακτική.

Ναι, η κρεατίνη είναι ένα δυνατό εργαλείο,αν το χειριστείς σωστά θα αποδόσει καρπούς στον καθημερινό σου αγώνα. Κανείς λόγος ανησυχίας, μην τη φοβάσαι! Ενημερώσου σωστά για αρχή, ακολούθησε τις οδηγίες και ετοιμάσου να δεις το σώμα σου να ανεβάζει επίπεδο.

Pure Creatine Monohydrate - OstroVit 500g
ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΕΠΙΛΟΓΗ

Pure Creatine Monohydrate - OstroVit 500g

FAQ

Είναι η κρεατίνη ασφαλής για μακροχρόνια χρήση;

Ναι, πολυάριθμες μελέτες έχουν δείξει ότι η κρεατίνη είναι γενικά ασφαλής για μακροχρόνια χρήση σε ανθρώπους που δεν αντιμετωπίζουν προβλήματα ,χωρίς να επιβαρύνει αρνητικά όργανα όπως τα  νεφρά ή  το συκώτι. Αν τηρούμε ευλαβικά τις δόσεις όπςσ πρεπει να ληφθούν δεν υπάρχει προβληματισμός.

Προκαλεί η κρεατίνη ακμή;

Η σχέση κρεατίνης και ακμής έχει απασχολήσει πολλά άτομα ωστόσο δεν  υπάρχουν επαρκή επιστημονικά δείγματα που να συνδέουν άμεσα τη λήψη κρεατίνης με την πρόκληση ή την επιδείνωση της ακμής.Συνήθως οι ορμονικές αλλαγές, η  όχι καλή επιλογή στις διατροφικές μας συνήθειες και η  μη τήρηση της σωστής υγιεινής του δέρματος παίζουν τον πιο σημαντικό ρόλο.

Μπορεί η κρεατίνη να επηρεάσει την αρτηριακή πίεση;

Για όσους ενήλικες δεν αντιμετωπίζουν θέματα υγείας ,η κρεατίνη δεν επηρεάζει σημαντικά την αρτηριακή πίεση. Ωστόσο, άτομα  που έχουν ζητήματα  υπέρτασης ή καρδιακά προβλήματα θα πρέπει να συμβουλευτούν τον γιατρό τους πριν τη χρήση λόγω ίσως της κατακράτησης υγρών που προκαλεί ανεβάζοντας την αρτηριακή πίεση.

Πρέπει να κάνω «κύκλους» με την κρεατίνη (cycle on/off);

Δεν είναι αναγκαίο να κάνεις κύκλους με την κρεατίνη. Η συνεχόμενη λήψη σε καθημερινό ρυθμό  3-5 γραμμαρίων έχει τα ίδια ασφαλέστατα αποτελέσματα για τη διατήρηση των κορεσμένων αποθεμάτων στους μυς. Κάποιοι επιλέγουν να κάνουν κύκλους για ψυχολογικούς λόγους ή για να δώσουν ένα «διάλειμμα» στο σώμα, χωρίς να έχει αξιολογηθεί επιστημονικά.

Μπορώ να πάρω κρεατίνη αν είμαι vegan/vegetarian;

Ναι, η κρεατίνη είναι κατάλληλη για vegans και vegetarians χωρίς ναδημιουργεί πρβληματισμό αφού είναι προιόν που η σύνθεσή της είναι εργαστηριακή.Οι δίαιτές των vegeterian είναι συνήθως φτωχές σε κρεατίνη (αφού βρίσκεται κυρίως σε ζωικά προϊόντα). Η συμπληρωματική λήψη μπορεί να καλύψει αυτό το κενό μιας και έχουν πιο χαμηλά ποσοστά κρεατίνης στους μυες τους και να αναβαθμίσει την δύναμη και την ολική τους απόδοση.

Σύνοψη

Η κρεατίνη είναι ένα από τα πιο μελετημένα και αποτελεσματικά συμπληρώματα στην αθλητική διατροφή, αλλά περιβάλλεται από πολλούς μύθους. Καταρρίψαμε τις ανησυχίες για νεφρικές βλάβες, αφυδάτωση, κράμπες, τριχόπτωση και ανεπιθύμητο φούσκωμα, τονίζοντας ότι για υγιείς ανθρώπους, η κρεατίνη είναι ασφαλής. Οι ήπιες παρενέργειες, όπως γαστρεντερικές διαταραχές, είναι σπάνιες και συνήθως οφείλονται σε υπερβολική δόση ή λήψη με άδειο στομάχι. Η σωστή δοσολογία (3-5 γραμμάρια ημερησίως), η επαρκής ενυδάτωση και η επιλογή ποιοτικής μονοϋδρικής κρεατίνης είναι κλειδιά για την ασφαλή και αποτελεσματική χρήση. Πάντα να συμβουλεύεσαι τον γιατρό σου αν έχεις προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας ή παίρνεις φάρμακα. Μην αφήνεις τους μύθους να σε κρατούν πίσω από τα οφέλη που μπορεί να σου προσφέρει η κρεατίνη στην απόδοση και τη μυϊκή ανάπτυξη.

Πηγές

  1. Kreider RB, et al. International Society of Sports Nutrition position stand: safety and efficacy of creatine supplementation in exercise, sport, and medicine. J Int Soc Sports Nutr. 2017;14:18.
  2. Hall M, Manetta T. Creatine Supplementation: An Update. Curr Sports Med Rep. 2019;18(1):31-35.
  3. van der Merwe J, et al. Three weeks of creatine monohydrate supplementation affects dihydrotestosterone to testosterone ratio in college-aged rugby players. Clin J Sport Med. 2009;19(5):399-404.
  4. Healthline. 7 Potential Side Effects of Creatine.
  5. Examine.com. Creatine.
  6. NHS. Food for sport.

Δήλωση Αποποίησης Ευθύνης: Το παρόν άρθρο παρέχεται μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς και δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή. Πριν ξεκινήσετε οποιοδήποτε συμπλήρωμα ή αλλάξετε τη διατροφή σας, συμβουλευτείτε πάντα έναν ειδικό επαγγελματία υγείας, ειδικά αν έχετε προϋπάρχουσες παθήσεις ή λαμβάνετε φαρμακευτική αγωγή.

Συμπληρωματικά: Αν ψάχνεις για περισσότερες επιλογές σε συμπληρώματα που ενισχύουν την απόδοση και τη μυϊκή σου ανάπτυξη, ρίξε μια ματιά στην κατηγορία αθλητικής διατροφής του menshealth.gr!

Σχετικός Οδηγός: Διαβάστε επίσης τον αναλυτικό οδηγό μας σχετικά με Οικιακά Βάρη.

Share:

Δείτε Επίσης: